న్యూ ఢిల్లీ , డైనమిక్ డెస్క్, అక్టోబర్ 31
భారత ఆర్థిక వ్యవస్థలో కార్పొరేట్–ప్రభుత్వ సంబంధాలు మరోసారి వివాదానికి దారితీశాయి. అమెరికా పత్రిక వాషింగ్టన్ పోస్ట్ తాజాగా విడుదల చేసిన దర్యాప్తు నివేదిక ప్రకారం, ప్రధాని నరేంద్ర మోడీ ప్రభుత్వం అదానీ గ్రూపును ఆదుకోవడానికి ప్రజానిధులను వినియోగించినట్లు ఆరోపించింది.
ఎల్ఐసి నిధులతో అదానీకి ఊరటనా?
విదేశీ బ్యాంకులు రుణాలు ఇవ్వడానికి వెనకడుగు వేసిన సమయంలో, భారతీయ జీవిత బీమా సంస్థ (ఎల్ఐసి) నుంచి సుమారు 3.9 బిలియన్ డాలర్లు (రూ.33 వేల కోట్లు) అదానీ సంస్థల్లో పెట్టుబడులుగా మళ్లించారని ఆ పత్రిక పేర్కొంది. ఇది కేవలం ఆర్థిక సహాయం కాకుండా, ప్రభుత్వం ఒక ప్రైవేట్ కార్పొరేట్ సమూహానికి మద్దతుగా పనిచేసిందనే ఆరోపణలు వినిపిస్తున్నాయి.
హిండెన్బర్గ్ ఆరోపణలు, యూఎస్ దర్యాప్తులు
2023లో హిండెన్బర్గ్ రీసెర్చ్ నివేదిక అదానీ సంస్థల్లో స్టాక్ మానిప్యులేషన్, ఆర్థిక అవకతవకల ఆరోపణలు చేసింది. అనంతరం అదానీ షేర్లు భారీగా పడిపోయాయి. తాజాగా అమెరికా జస్టిస్ డిపార్ట్మెంట్ (డీఓజె), ఎస్ఇసీ దర్యాప్తులో అదానీ గ్రీన్ ఎనర్జీ సంస్థ భారత అధికారులకు 250 మిలియన్ డాలర్ల లంచాలు ఇచ్చినట్లు పేర్కొనడం మరోసారి వివాదం రేపింది.
ప్రభుత్వ సమన్వయంతో పెట్టుబడులు?
వాషింగ్టన్ పోస్ట్ ప్రకారం, 2025 మేలో కేంద్ర ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖ, నీతి ఆయోగ్, ఎల్ఐసి సమన్వయంతో ఒక ప్లాన్ రూపొందించారు. దాని ఆధారంగా అదానీ పోర్ట్స్ కోసం 585 మిలియన్ డాలర్ల బాండ్ ఇష్యూ జరిగి, దానిని ఎల్ఐసి పూర్తిగా సబ్స్క్రైబ్ చేసిందని పేర్కొంది. అదానీ గ్రీన్ ఎనర్జీ, అంబుజా సిమెంట్స్ లాంటి సంస్థల్లో కూడా మరో 3.4 బిలియన్ డాలర్ల పెట్టుబడులు పెట్టినట్లు వెల్లడించింది.
ప్రజాధనం ప్రమాదంలోనా?
30 కోట్ల పాలసీదారులు ఉన్న ఎల్ఐసి నిధులను రిస్కీ పెట్టుబడుల్లో వినియోగించడం సరికాదని ఆర్థిక నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు. హిండెన్బర్గ్ నివేదిక అనంతరం ఎల్ఐసి అదానీ షేర్లలో రూ.7,850 కోట్ల నష్టాన్ని చవిచూసిందని విశ్లేషకులు గుర్తుచేస్తున్నారు.
విమర్శల తుఫాన్
కాంగ్రెస్ నాయకులు జైరాం రమేష్, మల్లికార్జున ఖర్గేలు ఈ వ్యవహారాన్ని “క్రోనీ క్యాపిటలిజం”గా పేర్కొన్నారు. పార్లమెంటు పబ్లిక్ అకౌంట్స్ కమిటీతో దర్యాప్తు జరపాలని డిమాండ్ చేశారు. సోషల్ మీడియా వేదికల్లో కూడా “మోడీ–అదానీ బంధం”పై చర్చలు ముమ్మరంగా సాగుతున్నాయి.
ప్రతివాదం: అదానీ – ఎల్ఐసి వివరణ
అదానీ గ్రూపు ఈ ఆరోపణలను “నిరాధారం”గా కొట్టిపారేసింది. తమ పెట్టుబడులు పూర్తిగా డ్యూ డిలిజెన్స్తో చేశామని ఎల్ఐసి తెలిపింది. అదానీ బాండ్లు ప్రభుత్వ సెక్యూరిటీల కంటే 8.02 శాతం అధిక రాబడి ఇస్తున్నాయని వాదించింది.
విశ్లేషణాత్మక దృష్టి
ఆర్థిక నిపుణులు ఇది భారతదేశంలో కొనసాగుతున్న క్రోనీ క్యాపిటలిజం (స్నేహపూర్వక పెట్టుబడులు) సమస్యను ప్రతిబింబిస్తోందని అంటున్నారు. అదానీ గ్రూపు మౌలిక వసతుల విస్తరణ జాతీయ ప్రయోజనాలతో సంబంధం ఉన్నప్పటికీ, ప్రజా సంస్థలను వాడుకోవడం పారదర్శకతను దెబ్బతీస్తుందని వ్యాఖ్యానిస్తున్నారు.
స్వతంత్ర దర్యాప్తు డిమాండ్
యూఎస్ దర్యాప్తులు కొనసాగుతున్న నేపథ్యంలో, భారతదేశంలో కూడా ఈ వ్యవహారంపై స్వతంత్ర విచారణ అవసరమని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు. ప్రజాధనం దుర్వినియోగమైతే, దాని భారం సాధారణ పౌరులపైనే పడుతుందని హెచ్చరిస్తున్నారు.